TÜRKİYE, RUSYA VE İRAN’DAN DOHA’DA ASTANA TOPLANTISI

Rusya, Türkiye ve İran’dan Suriye’deki şiddete derhal son verilmesi çağrısı

Suriye’de 27 Kasım’da önce Halep’i hedef alarak başlayan daha sonra ülkenin diğer yerleşim yerlerine yönelen İsrail-ABD güdümlü sözde cihatçı kalkışma üzerinden 10 gün geçti. Nihayetinde Astana toplantılarını gerçekleştiren Rusya, Türkiye ve İran dışişleri bakanları, Katar’ın başkenti Doha’da ‘Astana formatlı’ bir toplantı yaptılar. Toplantının ardından Suriye’deki şiddete derhal son verilmesi çağrısında bulunuldu.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Doha Forumu’daki oturumda yaptığı konuşmada , “Hükümet güçlerinin militanların saldırılarına direndiği Suriye’de yaşananlar kabul edilemez; teröristlerin ülkede toprak ele geçirmesine izin verilemez” dedi.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararına atıfta bulunan Bakan Lavrov, klonuşmasında şu cümleleri kaydetti:

Suriye’nin egemenliğini, toprak bütünlüğünü ve birliğini güçlü bir şekilde teyit eden BM Güvenlik Konseyi’nin 2254 sayılı kararı başta olmak üzere mevcut anlaşmaları ihlal ederek bir terörist grubun toprakların kontrolünü ele geçirmesine izin verilmesi kabul edilemez.

‘Teröristlerin şu anda Suriye’de olduğu gibi jeopolitik amaçlarla kullanılması kabul edilemez’

Lavrov, Suriye’de Heyet Tahrir Şam örneğinde olduğu gibi, jeopolitik hedeflere ulaşmak için teröristlerin kullanılmasının kabul edilemez olduğunu belirtti.

Doha’daki toplantının ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Lavrov, “Şu anda İdlib’deki gerilimi azaltma bölgesinden bu saldırının organize edildiği gibi, jeopolitik hedeflere ulaşmak için Heyet Tahrir Şam gibi teröristlerin kullanılmasının kabul edilemez olduğuna kesinlikle eminiz” diye konuştu.

‘Rusya, Suriye-Türkiye münasebetlerini normalleştirmek için elinden geleni yapacak’

Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov konuşmasında Türkiye ile Suriye münasebetlerinin normalleşmesi gerektiğini belirterek Rusya’nın bu husus kolaylaştırma için elinden geleni yapacağının altını çizdi.

Lavrov konuşmasında, “Suriye ile Türkiye arasındaki ilişkilerin normalleşmesi gerektiğinden hiç şüphem yok. Ve biz yardımcı olmak için mümkün olan her şeyi yapacağız” dedi.

Rusya, Türkiye ve İran’ın Suriye hükümeti ile muhalefet arasında diyalog başlatma çağrısında bulunduklarını söyleyen Lavrov, şu vurguyu yaptı:

Suriye’nin toprak bütünlüğünü ve egemenliğini kararlılıkla teyit ettik ve düşmanca eylemlerin derhal durdurulması çağrısında bulunduk. 2254 sayılı kararın tam olarak uygulanmasını istediğimizi hepimiz vurguladık ve bunun için hükümet ile yasal muhalefet arasında diyalog çağrısında bulunduk.

Rus bakan ayrıca BM tarafından terör örgütü olarak tanınan Heyet Tahrir Şam ile terörist olarak kabul edilmeyen muhalif grupları birbirinden ayırmanın gerekli olduğunun da altını çizdi.

Rus Bakan Lavrov konuşmasının bu kısmında şu cümleleri kaydetti:

Suriye’nin toprak bütünlüğünün bozulmaması ve birlik içinde kalması, Türkiye topraklarında terör saldırılarına açık hale gelen sınır güvenliğinin sağlanması için hayata geçirmek istediğimiz bir takım fikirler var. Suriye ile Türkiye arasındaki ilişkiler normalleşmeli ve biz, yardım etmek için elimizden geleni yapacağız, bundan hiç şüphem yok.

‘Rusya, Şam ile muhalefet arasındaki görüşmelerin yeniden başlaması için adımlar atacak’

Lavrov, Rusya, İran ve Türkiye’nin (Suriye’de çözümün garantörleri) Suriye’de çatışmaların durdurulmasının sağlanması konusunda anlaştıklarını, Rusya’nın Şam ile muhalefet arasındaki müzakerelerin yeniden başlamasını desteklediğini vurguladı.

‘Hükümeti ile muhalefet arasında müzakerelerin başlama olasılığının ne kadar gerçekçi olduğu’ sorusunu Lavrov, “Bu yönde bir çağrı (müzakerelere ilişkin) yaptık ve hem hükümet hem de muhalefetle birlikte çalışacağız. Bizimle düzenli olarak çalışan bir Moskova muhalefet grubu var. Ayrıca Riyad ve İstanbul gibi diğer başkentlerde bulunan muhaliflerle de temas halindeyiz. Şu anda, İran, Türkiye ve Rusya’nın çatışmaların durdurulmasına bir şekilde katkıda bulunmayı kabul etmesinden hareketle, sahada adımlar atacağız ve müzakerelerin yeniden başlaması için muhalefetle birlikte çalışacağız” şeklinde yanıtladı.

‘Rusya, Suriye ordusunun terör saldırılarını püskürtmesine yardım ediyor’

“Rusya, askeri açıdan Suriye ordusunun terör saldırılarını püskürtmesine yardım ediyor” diyen Lavrov, Suriye’deki gelişmeler ile ilgili tahminlerde bulunmayacağının da altını çizdi.

Rus diplomat, “Nasıl bir tahmin? Bununla ilgili tahminde bulunamam, biz bununla uğraşmıyoruz” ifadelerini kullandı.

Lavrov, Rusya’nın Tartus’taki üsten gemilerini çektiği yönündeki iddialara ilişkin soruya ise, “Akdeniz’de askeri tatbikat yapılıyor. Belki de uydu görüntüleriniz bunu başka bir şeyle karıştırdı” yanıtını verdi.

Lavrov konuşmasında, Moskova’nın Suriye’deki teröristlere karşı mümkün olan her şeyi yapmaya çalıştığını belirterek, “Teröristlerin üstünlüğü ele geçirmesini engellemek için her şeyi yapmaya çalışıyoruz. Artık terörist olmadıklarını söyleseler bile” cümlesini kaydetti.

Lavrov, Suriye’deki durumla ilgili olarak şu anda temel görevin çatışmaları durdurmak olduğunu belirterek, “Şu aşamada temel görev çatışmaları durdurmaktır” dedi.

‘BM Özel temsilcisi Pedersen, Suriye’deki çatışmaların durdurulması için dış aktörlerin ilgisini çekme sözü verdi’

Lavrov, BM Genel Sekreteri’nin Suriye Özel Temsilcisi Geir Pedersen‘in, çatışmaların durdurulması ve hükümet ile muhalifler arasında müzakerelerin yeniden başlaması için etkili dış aktörleri Suriye’deki duruma dahil etme sözü verdiğini söyledi.

Lavrov konuşmasında şu cümleleri vurguladı:

Astana Üçlüsü toplantısı olarak adlandırdığım bu toplantının ikinci bölümüne davet edilen BM Genel Sekreteri’nin Suriye Özel Temsilcisi Sayın Pedersen, genel olarak endişelerimizi paylaşıyor ve mevcut çatışmaları durdurmak ve Suriyeli taraflar arasında, hükümet ile muhalefet arasında müzakereleri yeniden başlatmak için muhtemelen ‘sahadaki’ durum üzerinde etkisi olabilecek etkili dış aktörleri da dahil ederek bazı adımlar atmanın önemli olduğunu düşünüyor.

Rus Dışişlerinin Resmî Açıklaması

7 Aralık’ta 22. Doha Forumu oturum aralarında Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanları S.V. Lavrov, İran İslam Cumhuriyeti A. Araqchi ve Türkiye Cumhuriyeti H. Fidan arasında bir toplantı gerçekleştirildi.

Daha sonra BM Genel Sekreteri’nin Suriye Özel Temsilcisi G. Pedersen’in de katıldığı görüşmede, silahlı grupların kuzeybatıdaki geniş çaplı saldırısıyla bağlantılı olarak Suriye Arap Cumhuriyeti’nde tehlikeli tırmanışa ilişkin ciddi endişeler dile getirildi. Suriye. Aynı zamanda, Suriye Arap Cumhuriyeti’nin egemenliği, birliği ve toprak bütünlüğü ilkeleri ile BM Güvenlik Konseyi’nin 2254 sayılı Kararı hükümlerine bağlılık da teyit edildi.

Bakanlar, Suriye Arap Cumhuriyeti’ndeki durumun hızla istikrara kavuşması adına Astana Süreci garantör ülkelerinin ortak çabalarını yoğunlaştırma arzularını vurguladılar ve bu amaçla yakın temas halinde kalma konusunda mutabakata vardılar.

ERAKÇİ’DEN AÇIKLAMA

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi toplantının ardından gazetecilere açıklamalarda bulundu. Erakçi, “Bugün Türkiye ve Rusya Dışişleri Bakanlarının katılımıyla Doha’da olumlu ve verimli bir görüşme gerçekleştirdik. Toplantının sonlarına doğru Birleşmiş Milletlerin Suriye Özel Temsilcisi (Geir Pedersen) de görüşmeye katıldı” ifadelerini kullandı. Suriye’deki son gelişmeleri ele aldıklarını belirten Arakçi, “Toplantıda Suriye’deki çatışmaların acilen durdurulması gerektiği ve Suriye’nin toprak bütünlüğünün ve egemenliğinin korunması konusunda mutabık kaldık. Aynı şekilde Suriye hükümeti ile Suriye’nin meşru muhalefeti arasında siyasi diyalog sürecinin başlatılması gerektiği ifade edildi. Bu konuda Suriye hükümeti ile görüşmeler yapılması kararlaştırıldı. Ben, Şam ile gerekli görüşmelerimi yapacağım. Rusya da Suriyeli yetkililer ile bu konuyu görüşecek. İleride başka ülkelerin de katılımıyla bu süreci devam ettireceğiz” şeklinde konuştu.

Not: Haberi yayına girerken -7 Aralık, saat 22,30 itibariyle- Türkiye Dışişleri Bakanlığı’ndan resmî bir açıklama yapılmamıştı.