LGBT’NİN RESMÎ DERNEKLEŞME TARİHÇESİ
Ayşegül Yılmaz
Şanlıurfa’ da LGBT karşıtı yürüyüş düzenleyen şehir halkının içindeki bir vatandaş, “Lgbt ilk defa Akp döneminde örgüt kurmuştur.” haykırışında bulundu. Şahsı polis uzaklaştırırken; sakallı, takkeli amcalar; (neyi protesto ettiklerini unutmuşcasına) “terörize etme, sus” gibi sesler yükseltti. Vatandaşın akıbeti ise, “doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlar” deyişine uygun bir hâl oldu. Ufak çapta bir araştırma ile bakalım istedik şuurlu vatandaşımızın söylemine…
KAOS GL
“2001 yılında Ankara 1 Mayıs eyleminde pankart ve bayrağımızla sokaktaydık. Bundan 2 yıl sonra, 2003 senesinde Lezbiyen ve Geylerin Sorunları ve Toplumsal Barış İçin Çözüm Arayışları bir nevi kamuya açılmamızdı. Kaos GL’nin şimdiki çalışma alanlarının temellerini attık. Hız kesmeden komisyonlarımızı kurarak çalışmaya başladık. 2005 yılına geldiğimizde ise resmî dernek olmak için başvurumuzu tamamladık ve Türkiye’nin ilk resmî LGBTİ+ derneği olduk.”
LAMDA İSTANBUL
“2006 yılında Lambda İstanbul Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Travesti, Transeksüel Kadın ve Erkekler Arası Dayanışma Derneği ismiyle resmi dernek statüsü kazandı.”
PEMBE HAYAT
“Türkiye’nin ilk trans hakları derneği olan Pembe Hayat LGBTİ+ Dayanışma Derneği, 30 Haziran 2006 tarihinde Ankara’da kurulmuştur.”
SPoD
“2011 yılında gökkuşağının altında adil, eşit, özgür bir dünya hayaliyle yola çıkarak LGBTİ+’lara hukuki, sosyal ve psikolojik danışmanlık sunuyoruz. Kampanya ve dava takibi yapmakla birlikte kurumlar ve belediyeler ile ruh sağlığı uzmanları ve hukukçular için eğitimler veriyoruz”
GALADER
“İşte biz bir grup ebeveyn bu süreçlerden geçerek Ankara Gökkuşağı Aileleri Derneği’ni kurduk. Yaklaşık on yıllık bir geçmişimiz var, ancak dernek prosedürünü Ekim 2019’da tamamlayabildik. İlk başta sivil toplum örgütüyle paylaştığımız bir ofisimiz ve sıcak çayımız vardı. Dertleşmek, dayanışmak, evlatlarımızın ve kendimizin hayatlarını kolaylaştırmak için sizi de ofisimize bekliyoruz.
Halen ayda bir defaTürkiye Psikiyatri Derneği‘nde uzman hocaların eşliğinde bir araya geliyor, hem o güne dek bildiklerimizin üzerinden geçiyor, hem de yeni ailelerle tanışıyor, kaynaşıyor, güçleniyoruz.”
LİSTAG
“2008 yılında İstanbul’da birkaç LGBTİ+ ebeveyni olarak dayanışma amacıyla bir araya geldik. Paylaştıkça ve bilgilendikçe güçlendik. Hak mücadelelerinde evlatlarımızın yanında yol alırken bu mücadelenin onların olduğu kadar bizim de olduğunu farkına vardık. Her geçen gün sayımız daha da arttı. İstanbul’la sınırlı kalmadık, Ankara, Antalya, İzmir, Denizli gibi diğer şehirlerde de ailelerin bir araya gelmesine çalıştık. Mayıs 2019’da resmi olarak dernekleştik.”
17 MAYIS DERNEĞİ
“LGBTİ+ toplumu ve aktivizmini güçlendirmeyi hedefleyen 17 Mayıs Derneği, 2 Eylül 2019’da Ankara’dakuruldu.”
İHD lgbt komisyonunu da es geçemeyiz. İlk İHD lgbt komisyonu 2022 de kurulmuş.
Lgbt hateketleri ile kadın hareketleri ve Dem Parti arasında dayanışmalı giden bir atmosfer hâkim.
Lgbtlilerin kendilerince edindiklerini iddia ettikleri amaç; “ezilen, dışlanan, zulüm gören” herkesle dayanışmak. “Kesişimsel Mücadele” olarak da dillendirilen bu şemsiyenin altına: Lgbtler, kadınlar, Kürtler, sokak hayvanları, işçi sendika üyeleri, hiv hastaları, Alevîler, onların tabiriyle “seks işçisi kadın ve translar” giriyor.
İHD’nin Kürtler ve kadınlar üzerinden eylemler yapıyor oluşu ile, Lgbt için özel komisyon grubu oluşturmuş olmasından hareketle; hizmet alanının, neye ve kime olduğunu sorguluyoruz… İHD kurduğu bu komisyonla; lgbt ağına düşen çocukları, “onların özgür ve insanî hakkıdır” gerekçesiyle, ailelerine karşı koruma, kollama, kışkırtma görevini üstlenmiş durumda. Çocukların ailelerinden uzaklaşıyor olmasına hak veriyor, aileleri de “çocuklarıyla iletişim kurmak için nasıl bir yol izlemeleri gerektiğini” öğrenmeleri adına LGBT aile derneklerine yönlendiriyor. Böyle zincirleme bir oluşum var. “İnsan hakları savunucularının”, kirli ellerde nasıl mevzuat değişikliğine gittiğine şahitlik ediyor, Lgbt’ nin dernekleşme çetelesine vakıf oluyoruz Urfalı vatandaşımız vesilesiyle…