TÜRK FUTBOLUNUN KÖKENLERİ
Selim Gürselgil
Türkiye futbol ligi, 1904 yılında başlamıştır. İngiliz levanten Henry Pears’ın girişimleriyle kurulan Türk liginin ilk şampiyonu 1905’te İmogene adlı İngiliz kökenlilerin takımı olmuştur. Aynı yıl, ilk Türk takımı olan Galata Saray kurulmuş ve ertesi yıl bu lige katılmıştır.
1906 ve 1907’de şampiyonluğu İngiliz-Rum karması Cady-Keuy, 1909’da Galata Saray kazanmıştır. Aynı yıl ikinci Türk futbol kulübü olan Fener Bahçe de lige katılmış, 1912’de ilk şampiyonluğunu kazanmış, ondan sonra Fener Bahçe ve Galata Saray efsanesi başlamış, 1920’de bunlara Beşiktaş da eklenince, gayrımüslim Osmanlı vatandaşlarının kurduğu takımlar eriyip gitmiştir.
Bu üç kulüp Osmanlı bakiyesi olarak Cumhuriyet idaresiyle de sıkı bir mücadelenin içinden geçmiştir. Ankara hükümetinin bunlara karşı olarak kurdurduğu kulüpler, devlet destekli olarak pek çok şampiyonluklar kazanmışlarsa da, halkın bu üç kulübü desteklemeye devam etmesi yüzünden zamanla yok olup gitmişlerdir.
Türk Ordusu’nu Hunlardan, Emniyeti, İtfaiyeyi, üniversiteleri Osmanlılar’dan başlatan resmî anlayış, bu konuda da tarih üstünde ameliyat yapmamalı, aptal bir “profesyonellik” anlayışıyla hareket etmemeli, Türk futbolunun amatör bir heyecan ve lise takımlarından başladığı gerçeğini kabul etmelidir.
Ayrıntılı bilgi için bkz;