MANTIK ÖLÇÜLERİ AŞILMIŞ
Ahmet ÖLÇÜLÜ
Rusya’da 8,8 büyüklüğünde bir deprem oldu ve ilk dikkat çeken şey bu kadar büyük deprem olmasına mukabil ölü olmamasıydı. Bizde de 6 Şubat depreminde ölü olmayan tek yer Erzin’di… Sebebi de belediye başkanının yapılaşma konusundaki titiz davranışı olmuştu. Gerçi adamı ranta müsaade etmediği için bir daha seçtirmediler ama depremden sonra da “iyi ki gerçek belediyecilik yapmış da sayesinde ölümüz olmadı!” diye dua aldı.
Rusyalı uzmanalar ise kendi 8,8’lik depremlerinin tek bir ölüye bile sebep olmamasından sonra Türkiye’deki depremin büyük kayıplara yol açmasını “mantık ölçüleri aşılmış!” diyerek yorumladılar.
Yani?
Adamlar resmen bizim aklımızla, daha doğrusu akılsızlığımızla dalga geçmekteler.
Düpedüz, “delirmişler, çıldırmışlar, kendi mezarlarını kendi elleriyle yapıp içine giriyorlar, sonra da demokrasi teranesiyle kendilerini avutuyorlar!” demek yerine, “mantık ölçüleri aşılmış!” demekle yetiniyorlar.
Hani şu meşhur replik geliyor akla: Okumuş kadın, hayatını …. diyemedi, incinmişsin dedi!
İncinmemek için ne yapmak mı lâzım?
Hani zaten biliyoruz, bilmediğimizden yapmıyoruz değil…
Ama zaten bildiğimizi bir de Rusların ağzından dinleyelim, hatırlayalım… Haberi aktaran Odatv…
Rusya Savunma Bakanlığı’na ait Zvezda TV kanalının sorularını yanıtlayan Yer Fiziği Enstitüsü araştırmacılarından Aleksandr Jigalin, Türkiye’deki depremlerden farklı olarak Kamçatka’daki şiddetli depremin nispeten az hasara yol açmasını şöyle açıkladı:
“Öncelikle, Kamçatka’da uzun süre çalışmalar yapıldı. Sismik güçlendirme önlemleri alındı. Yani yıkılabilecek yapıları güçlendirdiler…”
Vsem.ru haber sitesi de Kamçatka depremi için, “Yıkım önlendi çünkü binalar en başından itibaren 9-10 şiddetindeki sarsıntılara dayanacak şekilde tasarlanmıştı. Rusya’da sıkı bir deprem imar sistemi var. Tehlikeli bölgelerdeki inşaatlar, kat sayısı ve malzeme türüyle sınırlı; konut ve kamu binaları için maksimum yük hesaplamaları zorunlu” diye yazdı.
Türkiye ile kıyaslama yapılan makalede, “Ancak komşu Türkiye’de işler farklı. 1960’lardan beri yetkililer düzenli olarak güvenlik ihlalleriyle ilgili inşaat afları çıkarıyor. Bu tür afların sonuncusu 2018’de uygulandı, yakında yeni bir af planlanıyor” denildi.
Türkiye’de “af kapsamında” inşa edilmiş yaklaşık 13 milyon binanın bulunduğuna dikkat çekilen yazıda, “Son felaketlerin yarattığı büyük mağdur sayısı ve yıkım, sorumsuz inşaat politikalarının doğrudan bir sonucuydu. Türk mühendisler bile bu tür afları suç olarak nitelendiriyor. Ancak yetkililer, bu yaklaşımı değiştirmek yerine imtiyazları genişletiyor. Bu nedenle Rusya sağduyu mühendisliğinin bir örneği gibi görünüyor” değerlendirmesi yapıldı.
Daha önce de Rus medyasının sorularını yanıtlayan Şebalin ve Jigalin, İstanbul’da meydana gelebilecek daha şiddetli bir depremin yoğun inşaat yapılanması nedeniyle faciaya yol açabileceği uyarısında bulunmuştu.
Temmuz 2023’de Rusya Federasyonu İnşaat Bakanlığı Merkezi Araştırma ve Tasarım Enstitüsü (TsNIIP) uzmanları, 6 Şubat depremleriyle ilgili dikkat çekici bir rapor hazırladı. Enstitü çatısı altında yer alan Şehir Planlama Güvenliği Dairesi Başkanı Rüstem Akbiyev, kuruma bağlı Rus bilim adamlarının Kazakistanlı uzmanların da katılımıyla Türkiye’de deprem sonucu binaların toplu çökme nedenlerinin belirlenmesi amacıyla aylar süren kapsamlı bir araştırma yaptığını söyledi.
Akbiyev’in sunduğu raporda 6 Şubat depreminde yıkılan ya da ağır hasar gören yapılarla ilgili şu tespitler sıralandı:
-Yıkımın büyük boyutta olması binaların yapımında bölgedeki sismik aktivite özelliklerinin ciddiye alınmamasından kaynaklanıyor.
-Depreme dayanıklı inşaat kurallarında eksiklikler, kusurlar ve ihlaller var.
-Malzemeden tasarruf etmek için mantık ölçüleri aşılmış.
-İnşaatların kalitesi düşük.
-Kent planlaması yetkilileri sorumluluklarını yerine getirmemiş.
-Binalar yapım sonrası yeterince denetlenmemiş.
Kısa ve öz:
İncinmemenin yolu, aklımızı başımıza almak ve incitenlerden kurtulmak…